Monday, July 10, 2017

မိခင္နိဳ႕

၆ လေအာက္ကေလးကို မိခင္ႏို႔တစ္မ်ိဳးသာ တိုက္ပါ
**********************************

၆ လေအာက္ကေလး ေရမတိုက္နဲ႔ ေျပာျခင္းသည္ ကေလးကို ေရငတ္ထားျခင္းမဟုတ္ပါ။ မိခင္ႏို႔(သို႔) ႏို႔ ဗူး formula မွ ေပးေသာေရႏွင့္ လံုေလာက္ၿပီဟု ေျပာျခင္းျဖစ္ပါသည္။

လူႀကီးတိုက္ေသာ ေရပို ကို မဖြံၿဖိဳးေသးေသာ ကေလး၏ ေက်ာက္ကပ္က မစြန္႔ႏိုင္ေသာအခါ ကိုယ္ခႏၶာတြင္း ေရႏွင့္ဆားမမွ်ဘဲ ေရပိုက ဦးေႏွာက္ထဲ ေရာက္သြားပါသည္။ ေရ"ပို" ပမာဏေပၚမူတည္၍ ေအာက္ပါအခ်က္မ်ားကို ကေလးခံစားရႏိုင္ပါသည္။

(၁) မ်က္ႏွာေဖာေရာင္ျခင္း
(၂) ဦးေႏွာက္ေလးလံထိုင္းမွိုင္း၍ ခါတိုင္းထက္ အိပ္ငိုက္ျခင္း
(၃) ဦးေႏွာက္ ေရာင္ပြ၍ အလြန္အကၽြံငိုျခင္း
(၄) ႂကြက္သားမ်ား ပံုမမွန္လႈပ္ရွားျခင္း/ ႂကြက္တက္ျခင္း
(၅) အန္ျခင္း
(၆) အျခားအေၾကာင္းမရွိဘဲ တက္ျခင္း
(၇) အႀကိမ္ႀကိမ္တက္ၿပီး ေသဆံုးျခင္း
(၈) မေသေသာ္လည္း ဉာဏ္ရည္ နိမ့္က်ျခင္း၊ နားေလးျခင္း၊ လမ္းေလွ်ာက္ႏိုင္ေသာႂကြက္သားမ်ား ရာသက္ပန္ပ်က္စီးသြားျခင္းတို႔ျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။

ေမြးကင္းစႏွင့္ ၆ လေအာက္ကေလးကို ေရ"ပို" တိုက္မိျခင္းသည္ မသိနားမလည္၍လည္းျဖစ္ႏိုင္သည္။ ေငြေၾကး အခက္အခဲႀကီးလြန္း၍ ႏို႔မႈန္႔ေဖ်ာ္ရာတြင္ ေရပိုထည့္ျခင္းလည္း ျဖစ္ႏိုင္သည္။ ႏို႔မႈန္႔ေဖ်ာ္ရာတြင္ တခါတရံ မေတာ္တဆမွားယြင္းျခင္းလည္းျဖစ္ႏိုင္ပါသည္။

မည္သို႔အေၾကာင္းေၾကာင့္ျဖစ္ေစ ဤစာဖတ္ၿပီးလွ်င္ ေမြးစကေလးကို ေရတိုက္လိုသူမိဘဘိုးဘြားမ်ား နားလည္မႈရရွိသြားေစရန္ ေမွ်ာ္လင့္ပါသည္။

#ေနေနမိုးေဆြ (Child Health Myanmar)
Photo Credit to Google
#naynaymoeswe


Beri Beri

တစ္ႏွစ္ေအာက္ကေလးႏွင့္ Beri Beri
••••••••••••••••••••••••••••••
(၁) အေရးႀကီးသည္။
••••••••••••••••••••••••••••
ျမန္မာႏိုင္ငံရွိ တစ္ႏွစ္ေအာက္ကေလး ေသဆံုးျခင္း၏ အလြန္အေရးႀကီးေသာ အေၾကာင္းရင္း တစ္ခုျဖစ္သည္။ ဝမ္းနည္းစရာေကာင္းသည္က အျခားႏိုင္ငံမ်ားတြင္ ဤျပႆနာ မရွိသေလာက္နည္းၿပီး မီးေနသည္ အစားေရွာင္လြန္းေသာ ႐ိုးရာဓေလ့ရွိသည့္ ျမန္မာျပည္တြင္ အျဖစ္မ်ားေနျခင္းျဖစ္သည္။

(၂) ဘာေရာဂါလဲ။
••••••••••••••••••••••••••••
"ႏို႔တိုက္မိခင္" အစားေရွာင္လြန္း၍ ဗိုက္တာမင္ ဘီဝမ္းက ႏို႔ရည္ထဲတြင္ ခ်ိဳ႕တဲ့ၿပီး ကေလးက ဗိုက္တာမင္ဘီဝမ္းမရေသာ ေရာဂါျဖစ္သည္။

(၃) ဗိုက္တာမင္ ဘီဝမ္း၏ တာဝန္
••••••••••••••••••••••••••••
ဗိုက္တာမင္ ဘီဝမ္းက ကေလးအသက္ရွင္ဖို႔ မရွိမျဖစ္လိုသည္။ စို႔လိုက္ေသာ ႏို႔ရည္မွ ကစီဓာတ္ကို အားအင္အျဖစ္ေျပာင္းေပးသည္။ ဦးေႏွာက္ႏွင့္ အာရံုေၾကာမ်ား ပံုမွန္အလုပ္လုပ္ဖို႔လိုအပ္သည္။

(၄) မိခင္ႏို႔မွ ဗိုက္တာမင္ဘီဝမ္းမရျခင္း
••••••••••••••••••••••••••••
ဘီဝမ္းခ်ိဳ႕တဲ့ၿပီး အေစာဆံုး ၁လအတြင္း ေရာဂါ လကၡဏာစတင္သည္။ ေရာဂါလကၡဏာစျပသည္ႏွင့္ ဗိုက္တာမင္ဘီဝမ္းကို အခ်ိန္မီ ထိုးေပးလွ်င္၊ တိုက္ေကၽြးလွ်င္ ကေလးအသက္ကယ္ႏိုင္သည္။

အေၾကာင္းအမ်ိဳးမ်ိဳးေၾကာင့္ ကုသမႈမခံယူႏိုင္၍၊ ကုသမႈယူရေကာင္းမွန္းမသိ၍ ျမန္မာႏိုင္ငံမွ ၃-၄ လ အရြယ္ ကေလးငယ္မ်ား ေျမာက္ျမားစြာ ေသဆံုးခဲ့သည္။ ေသဆံုးေနဆဲျဖစ္သည္။

(၅) ကေလး၏ ေရာဂါလကၡဏာမ်ား
••••••••••••••••••••••••••••
(က) ၁ လမွ ၃ လ အရြယ္
-----------------------
-ႏွလံုးထိခိုက္၍ ေသြးလွည့္ပတ္မႈ ခ်ိဳ႕ယြင္းၿပီး တကိုယ္လံုး ေဖာေရာင္ျခင္း
-အသည္းႀကီး၍ ဗိုက္ပူလာျခင္း
-အသက္ရႉ အလြန္ ျမန္လြန္းျခင္း
-ျပာႏွမ္းလာျခင္း
*မကုလွ်င္ ၂နာရီမွ ၄နာရီအတြင္း ေသဆံုးသည္။

(ခ) ၄ လမွ ၆ လ အရြယ္
-----------------------
-ႏို႔မစို႔ႏိုင္သည္အထိ အားအင္နည္းျခင္း
-အဆက္မျပတ္ ညည္းျငဴငိုၿပီးေနာက္ အသံအိုုးအလုပ္မလုပ္ႏိုင္ေတာ့၍ ေနာက္ဆံုး အသံပါမထြက္ႏိုင္ေတာ့ျခင္း
*မကုလွ်င္ ၃-၄ ရက္ အတြင္း အသက္ဆံုးရွံုးႏိုင္သည္။

(ဂ) ၇ လမွ ၉ လ အရြယ္
-----------------------
-ႀကီးထြားမႈ ေႏွာင့္ေႏွးျခင္း
-ေအာ့အန္ျခင္း
-ဦးေႏွာက္ထိခိုက္၍ တက္သြားျခင္း

(၆) ကာကြယ္နည္းမ်ား
•••••••••••••••••••
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ႏွင့္ ႏို႔တိုက္မိခင္မ်ား အာဟာရျပည့္ေအာင္စားပါ။ ဘီဝမ္းကို သန္႔ရွင္းလတ္ဆတ္ေသာ ၾကက္၊ ဝက္၊ ငါး၊ ဆန္လံုးညိဳ၊ ေပါင္မုန္႔၊ ၾကက္ဥ၊ ပဲအမ်ိဳးမ်ိဳးႏွင့္ ဟင္းသီးဟင္းရြက္မ်ိဳးစံုမွ ရသည္။ ထမင္းခ်က္လွ်င္ ဆန္ကို လြန္ကဲစြာ ပြတ္ေဆးျခင္းမွ ေရွာင္ပါ။ ထမင္းရည္ကိုငွဲ႕ခ်က္လွ်င္ ဗိုက္တာမင္ ဘီဝမ္းဆံုးရွံုးႏိုင္သည္။

"ႏို႔စို႔ကေလး"တြင္ ေရာဂါလကၡဏာမ်ား ႐ုတ္တရက္ ျဖစ္ေပၚလွ်င္ ေဆးၿမီတိုႏွင့္ မကုဘဲ နီးစပ္ရာေဆးရံုသို႔ ခ်က္ခ်င္းသြားပါ။

က်န္းမာေရး အသိပညာရွိေသာ မိဘမ်ားက အသိပညာနည္းေသးေသာ မိခင္မ်ားအား ဤက်န္းမာေရးဗဟုသုတ မွ်ေဝေပးျခင္းျဖင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ တစ္ႏွစ္ေအာက္ကေလး ေသဆံုးမႈႏႈန္းေလ်ာ့နည္းေအာင္ ကူညီေပးႏိုင္ပါေစဟု ရည္ရြယ္ေရးသည္။

ေနေနမိုးေဆြ (Child Health Myanmar)
Reference: WHO- international nutrition guidelines, UNICEF infant mortality data, pubmed articles.
Photo Credits to Google.
#infantileberiberi
#naynaymoeswe


Saturday, July 8, 2017

Haemophilus influenzae

Haemophilus influenzae ေရာဂါပိုးျဖစ္ ပြားေသာ ေရာဂါမ်ား

၁။ Bacterial meningitis

Bacterial meningitisေရာဂါဆိုသည္မွာ ဦးေႏွာက္ ႏွင့္ ေက်ာရိုးအာရုံေၾကာမၾကီးကို ရစ္ပတ္ထားေသာ အေျမွးပါး မ်ားေရာင္ရမ္းျခင္း ျဖစ္သည္။ ကေလးမ်ားတြင္ ျဖစ္တတ္သည့္ ဦးေနွာက္ အေျမွးေရာင္ ေရာဂါ မ်ားအနက္ Hib ေရာဂါပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္ပြားမွဳသည္ အမ်ားဆုံးျဖစ္သည္။ ထိုေရာဂါျဖစ္ပြားပါက ေသဆုံးမွဳနွဳန္းမ်ားျပားျပီး မေသဆုံးလ်င္လည္း ဦးေနွာက္ အာရုံေၾကာ ခြ်တ္ယြင္း ပ်က္စီးျပီးဥာဏ္ရည္မမီျခင္း နားမၾကားျခင္းျဖစ္တတ္ပါသည္။

၂။ အဆုတ္ေရာင္ေရာင္ေရာဂါ Pneumonia

ကေလးမ်ားတြင္ျဖစ္ေသာ  အဆုတ္ေရာင္ေရာဂါ ၏အဓိက အေၾကာင္း မွာ Hib ေရာဂါပိုးေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ Bacteria ပိုးေၾကာင့္ အဆုတ္ေရာင္ ေရာဂါ၏ ၂၅ % မွ ၃၀% ခန္႕ Hib ပိုးေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ ။

၃ ။အျခား ေရာဂါမ်ား

က။ ေသြးဆိပ္တတ္ျခင္း (ေသြးထဲ တြင္ Hib ပိုးပ်ံ႕နွံ႕ျခင္း

ခ။ အဆစ္ေရာင္ရမ္းျခင္း

ဂ။ အရိုးေရာင္ရမ္းျခင္း

ဃ။ အသံအိုးအေပါ ္ပိုင္းအဖုံးအေျမွးပါး ေရာင္ရမ္းျခင္း

င။လည္ေခ်ာင္းေရာင္ရမ္းျခင္း။

Haemophilus influenzae ေရာဂါပိုးေၾကာင့္ျဖစ္ပြားေသာေရာဂါ မ်ားကို ထိေရာက္စြာမကုသပါက ေရာဂါျဖစ္သူ ထက္ဝက္ခန္႕ ေသဆုံးနိုင္ပါသည္။